English: “He/she who does not (know how to) look back at his/her past (where he/she came from) will not reach his/her destination.” – Jose Rizal

(If you don’t see your language or if you see a mistake feel free to message me so I can add it/correct it.)

 

Luzon

Tagalog: Ang hindi marunong lumingon sa pinanggalingan ay hindi makararatíng sa paroroonan.
Ilokano: Ti saanna ammo a tumaliaw iti naggapuanna ket saan a makadanon iti papananna.
Rinconada Bikol: A diri maglilili sa pinaggalinan diri makaabot sa pasasadtowan.
Guinaang Bontok: Nan tákho ay achi manmanmek sinan marpowána, achi metlaeng makad-enan sinan omayána.
Pangasian: Say ag to amta so onlingaw ed nanlapuan to, ag makasabi ed laen to.
Bolinao: Si tawon kai magtanda’ lumingap sa ibwatan na, kai ya mirate’ sa keen na.
Kapampangan: Ing e byasang malikid keng kayang ibatan, e ya makaratang keng kayang pupuntan.
Naga Bikol: An dai nalingoy sa hinalean, dai makaabot sa padudumanan.
Partido Bikol: An dai tataung maghiling sa pinaghalian, dai makaabot sa saiyang papadumanan.
Caviteño Chavacano: Quien no ta bira cara na su origen no de incarsa na su destinacion.
Ternateño Chavacano: Ay nung sabi mira i donde ya bini no di yega na destinasyon.
Ibang: I tolay nga ari mallipay ta naggafuananna, ari makadde ta angayanna.
Yogad: Yu táwlay ya ammé natatáw ya langngín yu naggafwánan na, ammé na makígad yu angán na.
Adasen: Iya madi lumaw-ing iya geyatan; madi makedateng iya pegturungan.
Gaddang: Ino ammena mallangngi so naggabbuatanna, mena macadatang so angan na.
Botolan Sambal: Hay ahe nin nanlek ha pinag-ibatan, ay ahe makarateng ha lalakwen.
Malaueg: Ya tolay nga adi malliplipay cha naggapgapuanna, e adi macalbet cha angngayan na.
Ibaloy 1: Sota agto gwingien i edapoanto, agto sebien i dagwanto. (Ibaloy1)
Ibaloy 2: No sefay agto amtan unvingi ni adafoanto ag-onmotok shi dawanto.
Tina Sambal 1: Hay cae tanda mamanomtom ha pinangibatan cay immabot sa cacaon.
Tina Sambal 2: Yay kay ampamalingay ha ibatan, kay makaabot ha kakaon a dogal.
Northern Catanduanes Bikol: Yo dili batid magsuringay sa kiyang pinagharean, mai makaabot sa kiyang pupuntahan.
Viracnon, Southern Catanduanes Bikol: Ang dai magsaringoy sa hinalian, dai makasampot sa padumanan niya.
Sorsoganon Bikol: An diri maaram magrumdom sa nakaagi, diri maka-kadto sa kakadtuan.
Oas, West Miraya Bikol: Kan idi naglingoy sa pinag-alian, idi makakaabot sa paidtunan.
East Miraya Bikol: Su indi tataw makarumdom nung ginitan, indi makaabot sa adunan.
Itawis: Y tolay nga mar’rina ammu innan sit’aw iggina haggafu, eh marri iggina makakadde kang angyanan na.
Pasil Kalinga: Nan tagon hapun na ammu ilan nan marpowana, hapun met laeng makachatong hin ayanna.
Buhinon Bikol; Autonym: Boienen: Yu di nikiling sa pinagalinan, di makaantos sa pupuntahan.
Kankanaey: Din adin mantuwili sin napoan na, adi makadateng sin emeyan na.
Batad Ifugao: Nan tagun adi manguhdung hi nalpuwana ya adi ah’upan di ayana.

 

Visayas

Akeanon/Aklanon: Ro uwa’ gatan-aw sa anang ginhalinan hay indi makaabut sa anang ginapaeangpan.
Cebuano: Kadtong dili molingi sa gigikanan, dili makaabot sa gipadulongan. (Cebuano)
Waray Waray: An diri maaram lumingi han ginagi-an, di maulput ha ginkakadtuan.
Hiligaynon: Ang indi makahibalo magbalikid sa iya nga ginhalinan, indi makalab-ot sa iya padulungan.
Kinaray-a: Ang indi kamaan magbalikid sa anang ginhalinan indi makaabot sa anang aragtonan.
Masbatenyo: An diri maaram magkita sa ginhalian, diri makaabot sa pakadtoan.
Buriasnon, Masbate: An dili maaram maglili sa ginhalian, dili makaabot sa iya kadtuan.
Romblomanon: Ang bukon ning ansyano magsiro sa ginghalinan, hay indi da makasampot sa iya ning pakadtoan.
Cajidiocanon (Romblon): Ang indî antigo maglingig sa ginhalinan, indî maka-abot sa pakadtu-an.
Asi, Romblon: Ka indi magsauli/magmuyat sa ginghalinan ay indi makaabot it ayuntaran/apagtuan.
Caltravanhon Romblomanon: Ang hindi magsuli sa ginghalinan ay hindi makaabot sa pagtoan.
Bantoanon1: Ka daok mag muyat it idang inghalinan, indi makapadtoy sa idang apakadtoan.
Bantoanon2: Kag tawong waya giruromroma it ida ginghalinan, indi makaabot sa ida apagtuan.
Sibuyanon: Ang indi antigo maglingat sa guinghalinan di kaabot sa pakadtoan.
Inunhan, S. Tablas: Ang indi kausoy magbalid sa ginghalinan ay indi makaabot sa anang ayanan.

 

Mindanao

Zamboangueño Chavacano: El hente ke no sabi mira donde ele estaba hinde ele pwede liga donde le anda.
Magindanaon: Su taw a di makatadem sa nabpunan nin na di makasampay sa ebpawangan nin.
Sangil: Tao mata taya mabiling su pubuakengnge taya dumanta su kadam tangi.
Tagabawa Manobo: Tô dì sumérê katô igtikudan, dì makadunggù tun ta pasadunan.
Iranun: So mga tao adi matao milay sa pip’hunan, ay di makauma sa p’sungan.
Ilianen Manobo: Ke etew ne kena edlilingey te impuun din ne kena ebpekeuma diya te edtamanan din.
Langilan Manobo: Ka otow no kono ogkatou to pogpitow to pigligkatan din, kono oglopow to ogdoogan din.
Obo Manobo: Iddos minuvu no konnod kotuig nod loingoy to id pomonan din, konna mandad od poko-uma riyon tod undiyonnan din.
Surigaonon: An dili molingi sa ija gigikanan dili makaabot sa ija pasingdan.
Maranao: So mama a di nian katawan so poonan nian na di pakaoma ko sungan nian.
Butuanon: Ang tao nga di mangyat moatud hong gigikanan, di makaabot hong kadtoan.
Mandaya: Yang utao nga di matigam mubalikid sa gigikanan, dili muaabot sa kakadtuan.

 

Palawan and the Sulu Archipelago

Agutaynen: Ang indi matakong bomalied ong pinagalinan, indi makabot ong palaningan.
Jama Mapun: Soysoy niya’ pandoy ngantele’ patulakan ne, niya’ ta’abut katakkahan ne.
Tausug: Amu in di’ maingat maglingi’ pa bakas liyabayan niya, di’ magsampay pa kadtuun niya.
Palawano: Ang indi nakaelam ang anang ing alinan, indi na maelaman anang papakunan.
Bangingi Bajao, Siasi: Anggai atao palengi ma katinnaan na anggai atekka ma lahatna.
Sibutu Bajao: Amba makatao palengi ma katannaan na amba takka ma lahatna.
Bajao Laut: Ambal atao palengi ma katennaanna ambal atekka malahatna.
Syamal: Gai tau nganda mingga ka battad, gai takka ma patannanna harapingga ka.
Yakan1: Gey tau mayam sibukutan, gey tau tekka kaditaran.
Yakan2 [: = vowel length]: A’ahin bang ga’i tapikilne bang antag tagna’annen, ga’i ta’abutne papi:hannen.
Kagayanen: Dili an malam magblikid ta iya na alinan, dili makalambat ta iya na ilingan.

 

Batanes Islands

Ivasayen Ivatan: Nu di masulib a umidit du pinakayapoan na am makarapit ava anti du paypangayan na.
Isamurong Ivatan: Nu di makachideb du pinakayapuan na am makangay ava du panguanan na.
Itbayaten: An sinoh o di masulib a umlinay du chinayapwan na am makarahpit alih du hayan na.

 

Mindoro Island

Hanunoo: Ti unman madunong magbantay sa gininanan ay unman makaras-og sa kay paatabgan.
Alangan: No yewed managuli sa rakayan, egbatay karateng sa pagtabuyan.
Buhid: Ka idwa madunong eg takfili it nagfunan idwa dumasog hat bato lahawan.
Bangon: No fuktaw hadwa bumontag idwan dasog at bato lawan.
Tadyawan: Kung dapo katawanan agpangkit sa biyatangan dapo ka sa piyagpatanganan kalateng.
Iraya: Ag nawod kamatang mamaliwi sa pauriyan ba nanawodtay ratong sa paunaan.

Source: http://iloko.tripod.com/philproverb.html

Leave a Reply

Your email address will not be published.